Hoe je vaker ‘nee’ leert zeggen

Het veranderen van je fysiek betekent dat je een stuk vaker ‘nee’ zal zeggen. En dan niet alleen tegen de snoepjes en koekjes. Want al ben je nog zo gemotiveerd om X, Y of Z te bereiken, de realiteit is dat jouw omgeving het waarschijnlijk weinig kan schelen. Ergo: jij gaat gewoon gevraagd worden om over te werken terwijl je eigenlijk naar de sportschool had willen gaan. En jouw vrienden of vriendinnen blijven jou uitnodigen voor epische kroegentochten en decadente wijnproeverijen.

Ga je daar als vanouds in mee – lees: zeg je overal nog steeds ‘ja’ tegen – dan zal je verandering nogal…  ‘stroef’ verlopen. Maar ‘nee’ zeggen kan ook erg moeilijk zijn. Je wilt laten zien dat je jouw werk serieus neemt. En je wilt mensen liever niet teleurstellen of van je vervreemden. (Vaak hebben vrouwen hier meer moeite mee dan mannen.)

Toch is ‘nee’ zeggen een van de belangrijkste (sociale) vaardigheden om te leren. Het helpt je namelijk om grenzen te stellen en je tijd en (mentale) energie te bewaken. Tijd en energie die je vervolgens in, bijvoorbeeld, sporten in plaats van overwerken kunt steken. 

Dat gebrek aan tijd wat veel van ons denken te ervaren is vaak een gebrek aan prioriteit. Nou ja, soort van; het is niet dat we de dingen waar we niet aan toe komen niet belangrijk vinden. Het probleem is dat we er voor kiezen om teveel tijd aan het ene i.p.v. het andere te besteden. En bij het maken van die keuze laten we ons vaak leiden door wat anderen van ons vragen of verwachten: we denken misschien ‘nee’, maar zeggen toch ‘ja’. 

Leer vaker ‘nee’ te zeggen en je zal opeens tijd overhouden en minder stress ervaren. Maar hoe leer je dat dan? Buiten bedenken wat echt belangrijk voor jou is (iets waar we in het Best in You coaching programma veel aandacht aan besteden), zijn er paar praktische stappen die je kunt volgen. 

 

1: Accepteer dat je mensen gaat teleurstellen. Niet iedereen zal het waarderen dat jij nu opeens de ‘nee’ route volgt. En dat is een bittere pil voor de ‘people pleasers’ onder ons. Maar het is er wel een die je zal moeten slikken. Je gaat mensen teleurstellen. En dat kan best klote zijn. 

Het goede nieuws is dat je, nu je dit eenmaal weet, hier beter mee om zal kunnen gaan. Zo kan je je alvast mentaal voorbereiden op mogelijke reacties. Bedenk bijvoorbeeld een tegenreactie: ‘ik vind het niet leuk om je teleur te stellen, maar het is belangrijk voor mijn welzijn om deze tijd voor mezelf te nemen’. 

Als je relatie met die andere persoon goed genoeg is, dan zullen zij de teleurstelling over jouw ‘nee’ ook snel genoeg te boven komen. Mochten ze dat niet kunnen, dan is dat hun probleem – niet het jouwe.

 

2: Onthoud dat ‘nee’ genoeg moet zijn. Veel mensen vinden het prettig om vooraf een tegenreactie te bedenken, maar bedenk ook dat je aan niemand verantwoording hoeft af te leggen. Voel je toch de behoefte om iets van tekst en uitleg geven, doe dat dan in alle eerlijkheid en zonder om de hete brij heen te draaien. 

 

3: Begin klein. Je hoeft niet meteen tegen je baas te zeggen dat hij zijn jaarcijfers lekker in zijn rectum kan stoppen (maar wel props als je dat durft te doen). Begin liever met kleine stapjes om zelfvertrouwen op te bouwen. 

Zeg je normaal altijd ‘ja’ als het kassameisje je zegels aanbiedt? Zeg dan een keer ‘nee’. Word je op straat staande gehouden door iemand die jou graag over dat goede doel wilt vertellen? Geef dan eens aan dat je geen interesse hebt in plaats van gedwee hun minutenlange verkooppraatje aan te horen.  ‘Nee’ leren zeggen in dergelijke alledaagse situaties zal je helpen om dat ook later, en op meer ’beladen’ momenten, met meer zelfvertrouwen te kunnen doen.

 

4: Oefen de situatie alvast in je hoofd. Hoe vaak je het ook met het kassameisje geoefend hebt: ‘nee’ zeggen tegen iemand die dichtbij jou staat en iets van jou verwacht zal altijd spannend blijven. Daarom doe je er goed aan die meer beladen situaties alvast in je hoofd te oefenen.

Maak jezelf een voorstelling van hoe jij aan het eind van je werkdag door je baas benaderd wordt. Hij of zij vraagt van jou om toch nog even door te werken aan dat ene project – ‘want het moet morgen af, en er is verder niemand die zoveel verstand heeft als jij’.  Nu ben jij iemand met hart voor de zaak, maar ook met een leven buiten het werk. Je besluit dan ook niet op het verzoek in te gaan.

Visualiseer dat moment waarop jij ‘nee’ zegt. Zie de teleurstelling op het gezicht van je baas, en hoe jij voet bij stuk houd wanneer hij of zij jou toch probeert over te halen. Het voor je zien van zo’n situatie zal je (tot zekere hoogte) voorbereiden op de realiteit – en het makkelijker maken om ook daadwerkelijk te doen wat jij je voorgenomen hebt.

 

5: Begin indien mogelijk, via app of email. Veel mensen zullen zich eerder uitspreken maar ook assertiever zijn via tekstberichten of emails. Vind je het nog wat te spannend om face-to-face ‘nee’ te zeggen, oefen het dan eerst een tijdje via email of WhatsApp. Met de nadruk op ‘oefen’, want je zal niet altijd je smartphone op laptop tevoorschijn kunnen halen als je assertief moet zijn.

 

6: Heb je nee gezegd? High five jezelf! De kans is groot dat je je na een ‘nee’ schuldig of bezwaard voelt. Blijf niet in dat gevoel hangen; vier liever dat je iets gedaan hebt wat jouw mentale welzijn ten goede komt. Klop jezelf op je schouder, moonwalk door je kamer, koop iets leuks voor jezelf. Je hebt iets gedaan waar je trots op mag zijn!

 

Zie daar: een stappenplan om nee te leren zeggen. Ga je het uitproberen? Ik hoop natuurlijk op een ‘ja’, maar als je ‘nee’ zegt dan beschouw ik dat al als een succesje 😉

 

Leave a Comment