De valkuil van motivatie

Met veel van onze excuses – geen tijd, te druk, verkeerde stand van de maan – proberen we onszelf of anderen ervan te overtuigen dat we echt wel iets hadden willen doen. We hadden echt naar de sportschool willen gaan, maar… We waren echt voornemens om die salade te eten, maar…  Ergo: de wil was er, alleen werkten de omstandigheden niet mee. Anders hadden we echt wel dat ene gedaan hoor!

Maar soms doen we iets niet omdat we er gewoon echt geen zin in hebben. Of, iets politiek correcter geformuleerd: niet gemotiveerd zijn. We zeggen misschien dat we het ‘te druk’ of ‘geen tijd’ hadden, maar soms vinden we een avondje overwerken eigenlijk wel een mooi alternatief voor het bezoeken van de sportschool. En ‘geen tijd’ klinkt altijd nog een stuk beter dan ‘geen zin’.

Motivatie wordt vaak als een vereiste voor verandering gezien. Immers: ben je niet gemotiveerd, dan zal je ook geen actie (blijven) ondernemen. Een aanzienlijk deel van de mensen die mij benaderen voor training zijn ook op zoek naar iemand die hen kan motiveren.

Mocht je ooit eens kennismakingsgesprek met mij in willen plannen, dan zal ik je alvast waarschuwen: ik ben geen motivator ben. Motivatie – echte motivatie – komt namelijk vanuit jezelf. Het hangt samen met je doelen, je waarden en wat er verder voor jou belangrijk is. Het maakt niet uit hoe enthousiast jouw coach of bezorgd jouw dokter is: als gezond leven eigenlijk geen echte betekenis voor jou heeft dan zal je een stuk minder bereid zijn hieraan te werken.

Maar nu dwaal ik af. Want hier komt de eigenlijke les – en tevens een van de belangrijkste lessen voor gedragsverandering:

Je zal nooit helemaal gemotiveerd zijn.

Zo ‘hyped’ als jij nu bent voor jouw sixpack, zo compleet ongeinteresseerd kan je over een paar maanden zijn (motivatie neemt vaak al af rond week 3 nadat je ergens mee begonnen bent). En dat is niets om je zorgen over te maken. Het is namelijk helemaal niet nodig om altijd gemotiveerd zijn. Sterker nog, je doet iedere dag dingen zonder er de motivatie voor te hebben.

Ben je altijd gemotiveerd om naar je werk te gaan? Om de afwas te doen? De kattenbak te verschonen? Als je naar de winkel gaat om een artikel te ruilen, en het meisje achter de toonbank zegt ‘nee sorry, ik heb niet de motivatie om dit voor u te doen…’ Heb je daar dan alle begrip voor of vraag je (briesend) naar de manager?

Motivatie is geen vereiste voor gedrag. Gelukkig maar, want er gaan momenten komen dat je dus écht geen zin hebt om naar de sportschool te gaan of gezond te koken (of naar je werk te gaan). Hoe graag je dat nu misschien nog doet. Weten dat motivatie geen vereiste is, zal je helpen om toch dingen te doen waar je misschien geen zin in hebt, maar die je wel verder helpen.

Wil je – ook al heb je het niet altijd nodig – dan toch je motivatie een boost geven? Onderneem dan actie. Ga naar de sportschool, eet die salade, stap op de fiets in plaats van in de auto. Yep, Nike had het goed: ‘just do it’. Het klopt dat het gevoel achteraf je uiteindelijk zal motiveren om dit vaker te doen. Al zal je wel die stap naar actie moeten zetten – wat zonder motivatie dus moeilijk is.

Dus, hoe doe je dat?

Ervaar je weinig motivatie, dan kost het je vaak aanzienlijk minder moeite om excuses of ‘tegenargumenten’ te bedenken. Geef jezelf daarom zo min mogelijk ‘bedenktijd’, en onderneem zo snel mogelijk actie. De ‘5-seconden regel’ zal je daarbij helpen.

De ‘5-seconden regel’ is populair gemaakt door TV presentatrice en motiverende spreker Mel Robbins in haar gelijknamige boek. Al was deze regel en variaties erop natuurlijk al langer bekend – zo las ik als 20-jarige al ergens op het internet dat wanneer je een leuk meisje aan wilde spreken je dit binnen 3 seconden moest doen, om te voorkomen dat je koudwatervrees kreeg.

Maar het idee – en de toepassing – is dus simpel: heb je een gedachte of voornemen, handel daar dan binnen 5 seconden naar. Krijg je (zittend op een mega relaxte bank) het idee om een stuk te gaan wandelen? Tel dan af van 5 naar 1; op 1 onderneem je de actie.

Deze strategie werkt uitstekend wanneer je minder gemotiveerd en / of excuses aan het verzinnen bent. Het aftellen onderbreekt je gedachtegang waardoor het een stuk makkelijker zal worden om gewoon te doen in plaats van te denken. Geen motivatie nodig!

 

Wil je meer leren over de mentale aspecten van verandering of gezond eten? Check dan het Best in You Lifestyle Coaching programma!

Leave a Comment